समुद्री बारुद हटाउन अमेरिकी नौसेनाको स्मार्ट ड्रोन प्रयोग

हालै भएको अस्थायी युद्धविरामपछि United States Navy ले Strait of Hormuz क्षेत्रमा राखिएका समुद्री बारुद (माइन) हटाउन अत्याधुनिक समुद्री ड्रोन तथा रोबोटिक प्रणाली परिचालन गरेको छ। अन्तर्राष्ट्रिय व्यापारका लागि अत्यन्त महत्वपूर्ण मानिने यस जलमार्ग पुनः सुरक्षित बनाउने उद्देश्यले यस्तो अभियान अघि बढाइएको हो।

The Wall Street Journal का अनुसार अमेरिकी नौसेनाले मानव र मानवरहित दुवै प्रकारका प्रविधिको संयोजन प्रयोग गर्दै समुद्रको सतह र तलको भाग स्क्यान गरेर सम्भावित बारुद पहिचान गरिरहेको छ। विश्वभर प्रयोग हुने करिब २० प्रतिशत तेल तथा तरल प्राकृतिक ग्यास यही मार्ग हुँदै ओसारपसार हुने भएकाले यसको सुरक्षालाई अत्यन्त संवेदनशील रूपमा हेरिन्छ।

रिपोर्टअनुसार, प्रारम्भिक खोजी कार्यका लागि मानवरहित पानीमुनिको यान (Unmanned Underwater Vehicles) प्रयोग गरिएको छ। पहिचान गरिएका माइनहरूलाई विशेष रोबोटिक प्रणालीमार्फत निष्क्रिय वा विस्फोट गराइन्छ। यसले परम्परागत रूपमा हप्तौँ वा महिनौँ लाग्ने काम केही दिनमै सम्पन्न गर्न मद्दत पुर्‍याएको बताइएको छ।

अमेरिकी नौसेनाले RTX Corporation द्वारा विकसित मानवरहित सतही जहाज पनि प्रयोग गरिरहेको छ, जसले AQS-20 नामक सोनार प्रणाली तानेर समुद्रको भुइँ स्क्यान गर्छ। यसले एकपटकमा करिब १०० फिट चौडाइसम्मको क्षेत्र निगरानी गर्न सक्छ। साथै Mk18 Mod 2, Kingfish र Knifefish जस्ता ब्याट्रीबाट चल्ने ड्रोनहरू पनि प्रयोगमा ल्याइएको छ।

यसैबीच, Iran र United States बीच तनाव अझै उच्च अवस्थामा रहेको छ। इरानले आफ्ना बन्दरगाहमाथिको प्रतिबन्ध नहटाएसम्म सामान्य जहाज आवागमन हुन नदिने चेतावनी दिएको छ। उता अमेरिकी राष्ट्रपति Donald Trump ले जलमार्गलाई दबाबको साधन नबनाउन इरानलाई चेतावनी दिएका छन्।

विशेषज्ञहरूका अनुसार यस्तो प्रविधियुक्त अभियानले विश्व व्यापारमा पुनः स्थिरता ल्याउन महत्वपूर्ण भूमिका खेल्न सक्छ।